Για τρίτη συνεχόμενη χρονιά, το έργο ενεργειακής αναβάθμισης του δημοτικού φωτισμού με LED στον Δήμο Κορινθίων παραμένει στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης. Νέα απόφαση της Δημοτικής Επιτροπής και καταγγελίες της αντιπολίτευσης για «επιστροφή» χρημάτων στον ανάδοχο επαναφέρουν τη συζήτηση για το αν η σύμβαση είναι τελικά επωφελής ή ζημιογόνα για τον Δήμο.
Το ρεπορτάζ επιχειρεί μια συνοπτική αλλά τεκμηριωμένη αποτύπωση του ιστορικού της υπόθεσης, βασισμένο σε επίσημα έγγραφα του Δήμου Κορινθίων, αποφάσεις οργάνων και δημοσιογραφικές πηγές.
Το έργο και η αρχική σύμβαση
Η ενεργειακή αναβάθμιση του δημοτικού φωτισμού περιλαμβάνει την αντικατάσταση περίπου 21.000 φωτιστικών σωμάτων με λαμπτήρες LED, με στόχο εξοικονόμηση ενέργειας έως 70% και μείωση του κόστους για τον Δήμο. Η σύμβαση, διάρκειας 12 ετών, υπογράφηκε το 2022 με την κοινοπραξία «ΜΥΤΙΛΗΝΑΙΟΣ Α.Ε. – EUSIF SL A.E.», με προϋπολογισμό 11.788.300 ευρώ χωρίς ΦΠΑ (14.617.492 ευρώ με ΦΠΑ).
Σύμφωνα με την τότε δημοτική αρχή, το έργο θα οδηγούσε σε σημαντική μείωση του ετήσιου κόστους οδοφωτισμού σε σχέση με το σενάριο χωρίς LED, με εκτιμώμενη ετήσια εξοικονόμηση περί τις 200–250 χιλ. ευρώ, συν ένα εγγυημένο όφελος για τον Δήμο από την εξοικονόμηση ενέργειας (περίπου 85.000 ευρώ το πρώτο έτος, κλιμακούμενο μέχρι 150.000 ευρώ στο τέλος της 12ετίας).
Το έργο υλοποιείται με το σχήμα «σύμβασης ενεργειακής απόδοσης» (ESCO): ο ιδιώτης αναλαμβάνει την επένδυση και πληρώνεται από την εξοικονόμηση, με συγκεκριμένα εγγυημένα όρια.
Από την υλοποίηση στις ενστάσεις
Κατά την πορεία του έργου, προέκυψαν ζητήματα καθυστερήσεων αλλά και διαφορών μεταξύ της μελέτης και της τελικής εγκατάστασης. Το 2024, ο ανάδοχος ζήτησε παράταση του χρόνου ολοκλήρωσης της σύμβασης, αίτημα που αξιολογήθηκε από την Επιτροπή Παρακολούθησης και Παραλαβής και τη Δημοτική Επιτροπή.
Παράλληλα, η τότε αντιπολίτευση –και μετέπειτα δημοτική αρχή– άρχισε να κάνει λόγο για «σκάνδαλο εκατομμυρίων». Σε δημοσιευμένες παρεμβάσεις της, η παράταξη του σημερινού δημάρχου υποστήριζε ότι ο Δήμος χάνει μεγάλα ποσά από τη σύμβαση και ότι το οικονομικό όφελος γέρνει υπέρ του ιδιώτη.
Το ζήτημα κορυφώθηκε την άνοιξη του 2024, με ειδικές συνεδριάσεις του Δημοτικού Συμβουλίου που παρουσιάστηκαν σε τοπικά μέσα ως συζητήσεις για το «σκάνδαλο των LED».
Η καταγγελία της σύμβασης και η αναδίπλωση
Μετά τις αυτοδιοικητικές εκλογές και την αλλαγή διοίκησης, η νέα δημοτική αρχή προχώρησε σε διαδικασίες καταγγελίας της σύμβασης. Η επιλογή αυτή, όμως, συνάντησε αντιδράσεις τόσο από τον ανάδοχο όσο και από μέρος της αντιπολίτευσης, που προειδοποιούσε για κίνδυνο «βύθισης στο σκοτάδι» της πόλης, σε περίπτωση ρήξης και διακοπής συντήρησης του δικτύου.
Τον Σεπτέμβριο του 2024, ο Δήμος ανακάλεσε τελικά την καταγγελία και υπέγραψε μνημόνιο με την κοινοπραξία. Σύμφωνα με ανακοίνωση της παράταξης του πρώην δημάρχου Β. Νανόπουλου, η συμφωνία αυτή προβλέπει τη συνέχιση της σύμβασης χωρίς αλλαγή όρων, αλλά με αντισταθμιστικά οφέλη ύψους 600.000 ευρώ (σε είδος ή υπηρεσίες) υπέρ του Δήμου.
Η ίδια ανακοίνωση ασκεί κριτική στη νέα δημοτική αρχή, σημειώνοντας ότι από τη ρητορική περί «σκανδάλου εκατομμυρίων» η υπόθεση κατέληξε σε μια συμφωνία αντισταθμιστικών περίπου 50.000 ευρώ τον χρόνο, σε σύμβαση που συνολικά αγγίζει τα 20 εκατ. ευρώ αν συμπεριληφθούν όλα τα σχετικά κόστη.
Το νέο πεδίο αντιπαράθεσης: τα 3.743 μη εγκατεστημένα φωτιστικά
Το 2025, το επίκεντρο μετατοπίζεται σε ένα νέο, πιο τεχνικό ζήτημα: τα φωτιστικά που τελικά δεν εγκαταστάθηκαν.
Σύμφωνα με την απόφαση 13/2025 της Δημοτικής Επιτροπής και τη σχετική γνωμοδότηση της Επιτροπής Παρακολούθησης, διαπιστώνεται ότι 3.743 φωτιστικά σώματα δεν τοποθετήθηκαν σε σχέση με τον αρχικό σχεδιασμό.
Η ίδια απόφαση αναφέρει ότι:
-
Το όφελος του αναδόχου από τα μη εγκατεστημένα φωτιστικά αντιστοιχεί στο κόστος προμήθειάς τους, που υπολογίζεται σε 1.051.052,50 ευρώ χωρίς ΦΠΑ.
-
Η «ζημία» του Δήμου, λόγω της επιπλέον εξοικονόμησης ενέργειας που θα είχε αν τα φωτιστικά αυτά είχαν τοποθετηθεί, υπολογίζεται σε 49.688,74 ευρώ για ολόκληρη τη 12ετία.
Ως συνέπεια των παραπάνω υπολογισμών, η Δημοτική Επιτροπή δέχεται μερική αναμόρφωση του οικονομικού αντικειμένου, μειώνοντας το συμβατικό οικονομικό όφελος του αναδόχου από 11.788.300 ευρώσε 11.478.807,29 ευρώ – διαφορά 309.492,71 ευρώ. Πρόκειται για το ποσό που, σύμφωνα με την αντιπολίτευση, «επιστρέφεται» ουσιαστικά στον ανάδοχο, αντί να διεκδικηθεί υπέρ του Δήμου.
Οι αντιδράσεις: από τα 2 εκατ. στα 309 χιλιάδες;
Κριτική στην απόφαση ασκεί, μεταξύ άλλων, ο πρώην αντιδήμαρχος Γιώργος Πούρος. Σε δημόσια παρέμβασή του υποστηρίζει ότι η μείωση του αριθμού των φωτιστικών κατά 17,6% θα έπρεπε να οδηγήσει σε αντίστοιχη μείωση του οικονομικού αντικειμένου της σύμβασης, δηλαδή σε περικοπή περίπου 2,07 εκατ. ευρώ (χωρίς ΦΠΑ) και όχι μόνο κατά 309 χιλ. ευρώ.
Ο ίδιος σημειώνει ότι «αυτά λέει η αριθμητική» και καλεί τη δημοτική αρχή να εξηγήσει γιατί δεν διεκδικεί μεγαλύτερη μείωση, δεδομένου ότι η πραγματική επένδυση σε φωτιστικά είναι μικρότερη από την προβλεπόμενη.
Από την άλλη πλευρά, η προηγούμενη δημοτική αρχή Νανόπουλου συνεχίζει να υπερασπίζεται τη σύμβαση συνολικά. Σε παλαιότερη συνέντευξη είχε χαρακτηρίσει τη σύμβαση «την καλύτερη στην Ελλάδα», υποστηρίζοντας ότι ο Δήμος εξοικονομεί περίπου 1 εκατ. ευρώ ετησίως σε σχέση με την κατάσταση πριν την αναβάθμιση, ενώ σε εκτενή παρουσίαση 20 σημείων εξηγεί γιατί θεωρεί οικονομικά συμφέρον τους όρους της σύμβασης και το μοντέλο κατανομής της εξοικονόμησης ενέργειας.
Τι μένει ανοιχτό
Σήμερα, τρία βασικά ερωτήματα παραμένουν στο τραπέζι:
-
Επαλήθευση των υπολογισμών
Υπάρχει σημαντική απόκλιση μεταξύ όσων θεωρούν ότι η μείωση των φωτιστικών συνεπάγεται «ζημία» λίγων δεκάδων χιλιάδων ευρώ και όσων υποστηρίζουν ότι θα έπρεπε να μειωθεί το συνολικό οικονομικό αντικείμενο της σύμβασης κατά πάνω από 2 εκατ. ευρώ. Η διαφορά αυτή σχετίζεται με το πώς ερμηνεύονται οι όροι της σύμβασης ενεργειακής απόδοσης και ποιο κομμάτι της πληρωμής αφορά καθαρά προμήθεια εξοπλισμού και ποιο αφορά υπηρεσίες και εγγυήσεις. -
Κατανομή οφέλους Δήμου – αναδόχου
Το εγγυημένο όφελος για τον Δήμο (περίπου 85.000–150.000 ευρώ τον χρόνο) παραμένει μικρό σε σχέση με το συνολικό μέγεθος της σύμβασης, γεγονός που αξιοποιείται από τις αντιπολιτευόμενες φωνές για να μιλήσουν για «υπερβολικό κέρδος» του ιδιώτη. Από την άλλη, όσοι υπερασπίζονται τη σύμβαση τονίζουν ότι ο Δήμος δεν θα μπορούσε να υλοποιήσει μόνος του έργο αντίστοιχης κλίμακας, χωρίς εξωτερική χρηματοδότηση και ανάληψη ρίσκου από τον ιδιώτη. -
Θεσμικός έλεγχος και διαφάνεια
Το μέγεθος του έργου, οι διαδοχικές πολιτικές αντιπαραθέσεις και οι σημαντικές αποκλίσεις στις οικονομικές εκτιμήσεις καθιστούν πιθανή –αν όχι επιβεβλημένη– την ανάγκη για μια πλήρη, ανεξάρτητη τεχνική και οικονομική αξιολόγηση. Ένας τέτοιος έλεγχος θα μπορούσε να απαντήσει με σαφήνεια αν ο Δήμος έχει ωφεληθεί ή ζημιωθεί και σε ποιο βαθμό, καθώς και αν απαιτούνται τροποποιήσεις στη σύμβαση.
Ένα έργο με το βλέμμα σε όλη την αυτοδιοίκηση
Η υπόθεση LED στον Δήμο Κορινθίων δεν αφορά μόνο την τοπική πολιτική σκηνή. Παρόμοια έργα ενεργειακής αναβάθμισης με συμβάσεις ενεργειακής απόδοσης υλοποιούνται σε πολλούς δήμους της χώρας. Ο τρόπος με τον οποίο θα κλείσει –ή θα συνεχίσει– αυτή η υπόθεση, οι αποφάσεις των συλλογικών οργάνων και τυχόν παρεμβάσεις ελεγκτικών αρχών, αναμένεται να αποτελέσουν σημείο αναφοράς για το πώς σχεδιάζονται, παρακολουθούνται και αναθεωρούνται αντίστοιχες συμβάσεις στο μέλλον.
Μέχρι τότε, η δημόσια συζήτηση στην Κόρινθο θα συνεχίσει να περιστρέφεται γύρω από έναν κοινό παρονομαστή: το ερώτημα αν –και πόσο– ωφελείται τελικά ο δημότης από ένα έργο που ξεκίνησε ως υπόσχεση μεγάλης εξοικονόμησης και εξελίχθηκε σε πεδίο σκληρής πολιτικής αντιπαράθεσης.
