Μία υπόθεση κακοποίησης ζώων που αποκαλύφθηκε στη Νεράντζα του Δήμου Βέλου–Βόχας έχει συγκλονίσει την τοπική κοινωνία και έχει φέρει για ακόμη μια φορά στην επιφάνεια το ζήτημα των αδέσποτων στην Ελλάδα — ένα ζήτημα που όλοι γνωρίζουν, αλλά κανείς δεν αντιμετωπίζει ουσιαστικά.
12 σκυλιά και μια γάτα βρέθηκαν σε άθλια κατάσταση μέσα σε σπίτι. Αποστεωμένα, αφυδατωμένα, με σοβαρά προβλήματα υγείας. Η γυναίκα που τα κρατούσε συνελήφθη, ενώ σύμφωνα με πληροφορίες συνελήφθη και μία ακόμη γυναίκα από την Αθήνα, η οποία φέρεται να είχε εμπλοκή στη μεταφορά των ζώων.
Το σοκ της αποκάλυψης ήταν μεγάλο – αλλά το πραγματικό πρόβλημα ξεκινά αμέσως μετά.
Ένα κράτος που αναθέτει ευθύνες, αλλά δεν δίνει εργαλεία
Στην Ελλάδα, ο νόμος ορίζει ξεκάθαρα ότι η διαχείριση των αδέσποτων είναι αρμοδιότητα των δήμων. Στην πράξη όμως:
-
Οι περισσότεροι δήμοι δεν έχουν καταφύγια
-
Δεν έχουν χρηματοδότηση
-
Δεν έχουν εξειδικευμένο προσωπικό
-
Δεν έχουν υποδομές φιλοξενίας
-
Δεν έχουν σχέδιο διαχείρισης
Άρα τι τους απομένει; Να κάνουν ό,τι μπορούν με… τίποτα.
Το αποτέλεσμα είναι αναπόφευκτο: τραγωδίες σαν αυτή του Βέλου–Βόχας.
Δεν είναι ότι ο δήμος αδιαφορεί — το αντίθετο. Είναι ότι το κράτος του δίνει μια τεράστια αρμοδιότητα χωρίς μέσα. Ένα πρόβλημα που τοπικά γίνεται βουνό και εθνικά αντιμετωπίζεται σαν υποσημείωση.
Η άμεση αντίδραση του Δήμου
Παρά τον εγκλωβισμό που προκαλεί η έλλειψη υποδομών, η αντίδραση του Δήμου Βέλου–Βόχας ήταν άμεση και οργανωμένη:
-
Ο αντιδήμαρχος Δημήτρης Σαββίδης βρέθηκε στο σημείο από την πρώτη στιγμή.
-
Τα ζώα οδηγούνται άμεσα στον συμβεβλημένο κτηνίατρο για στείρωση και πλήρη ιατρική φροντίδα.
-
Ο δήμαρχος Θανάσης Μανάβης έδωσε εντολή όλοι οι αντιδήμαρχοι, ο γενικός γραμματέας και ο πρόεδρος του δημοτικού συμβουλίου να αναλάβουν προσωπικά τη φροντίδα (σίτιση, παρακολούθηση, βοήθεια).
-
Ο δήμος δηλώνει ότι θα καλύψει όλα τα έξοδα μέχρι να βρεθεί μόνιμη λύση.
-
Καλεί φιλόζωους και εθελοντές να βοηθήσουν, με τον δήμο να παρέχει τροφή και ιατρική περίθαλψη.
Πρόκειται για μια μάλλον πρωτοφανή πρωτοβουλία: μια δημοτική αρχή να αναλαμβάνει η ίδια —κυριολεκτικά— το ρόλο του φροντιστή.
Είναι μια κίνηση ανθρωπιάς και ευθύνης, αλλά και μια ομολογία: οι δήμοι έχουν μείνει μόνοι τους.
Η μεγάλη εικόνα: Τα αδέσποτα δεν «γεννιούνται». Τα δημιουργούμε.
Η υπόθεση στη Νεράντζα δεν είναι μεμονωμένη.
Η Πελοπόννησος, όπως και πολλές άλλες περιοχές της χώρας, αντιμετωπίζει τεράστιο υπερπληθυσμό αδέσποτων. Και υπάρχει ένας λόγος για αυτό: η ανεξέλεγκτη μεταφορά ζώων από άλλες πόλεις.
Σύμφωνα με τον δήμο, άπονοι ιδιώτες εγκαταλείπουν συστηματικά ζώα στα χωριά του Βέλου–Βόχας. Αυτό δεν είναι υποψία — είναι καθημερινότητα.
Γιατί;
Επειδή τα χωριά, με τις ανοιχτές εκτάσεις, τα ήσυχα σημεία και την απουσία καταφυγίων, θεωρούνται από κάποιους… «εύκολος κάδος απορριμμάτων».
Όπως σχολίασε κάτοικος της περιοχής:
«Τα φέρνουν εδώ γιατί ξέρουν ότι δεν υπάρχει δομή να τα μαζέψει».
Και αυτή είναι η πιο σκοτεινή πλευρά της ιστορίας:
Τα ζώα δεν κακοποιούνται μόνο από τους ανθρώπους που τα κλείνουν σε σπίτια. Κακοποιούνται και από όσους τα εγκαταλείπουν στον δρόμο.
Τι χρειάζεται πραγματικά; Μια λύση που δεν θα εξαφανιστεί μετά το τρίτο δελτίο ειδήσεων
Η υπόθεση των 12 σκύλων θα λυθεί.
Ο δήμος θα τα περιθάλψει.
Ο κόσμος θα βοηθήσει.
Οι φιλοζωικές θα κινητοποιηθούν.
Το ζητούμενο όμως δεν είναι τι θα γίνει με αυτά τα 12 ζώα.
Το ζητούμενο είναι τι θα γίνει με τα επόμενα 120.
Για να αλλάξει πραγματικά η κατάσταση, χρειάζονται τρία πράγματα:
1. Δημιουργία σύγχρονων δημοτικών ή διαδημοτικών καταφυγίων
Όχι αποθήκες ζωντανών ψυχών, αλλά χώρους με:
-
μόνιμο προσωπικό
-
κτηνιατρική υποστήριξη
-
χώρους περίθαλψης και φιλοξενίας
-
πρόγραμμα υιοθεσιών
2. Μόνιμη κρατική χρηματοδότηση
Οι δήμοι δεν μπορούν να λειτουργήσουν αποσπασματικά και με εράνους.
Χρειάζονται θεσμοθετημένο προϋπολογισμό για αδέσποτα.
3. Εφαρμογή του νόμου για υποχρεωτική στείρωση και τσιπάρισμα
Κάθε αδέσποτο ξεκινά από ένα δεσποζόμενο ζώο που δεν στειρώθηκε.
Ας το πούμε απλά: Χωρίς μαζική στείρωση, το πρόβλημα δεν θα λυθεί ποτέ.
Ένα μήνυμα ελπίδας — και ευθύνης
Μέσα στη δυσάρεστη αυτή ιστορία, η εικόνα ενός ολόκληρου δημοτικού συμβουλίου που αναλαμβάνει προσωπικά να ταΐζει και να περιθάλπει 12 πεινασμένα, ταλαιπωρημένα ζώα, είναι μια εικόνα που αξίζει να κρατήσουμε.
Όχι γιατί «όλα πάνε καλά».
Αλλά γιατί δείχνει τι μπορεί να γίνει όταν υπάρχει βούληση.
Η κοινωνία αλλάζει από ανθρώπους — όχι από νόμους.
Και σε μια εποχή που το κράτος απουσιάζει από πολλά, η υπόθεση του Βέλου–Βόχας αποδεικνύει πως ένας μικρός δήμος μπορεί να δώσει ένα μεγάλο μήνυμα:
Ότι ο πολιτισμός μετριέται στον τρόπο που φερόμαστε στους πιο αδύναμους.
Ακόμη κι αν αυτοί έχουν τέσσερα πόδια και δεν μπορούν να μιλήσουν.
Άρθρο – Άποψη: Συντακτική ομάδα Exantas.online
